De voordelen van outdoor school

Er zijn twee grote voordelen voor de fysieke gezondheid verbonden aan outdoor school. Het eerste voordeel was ook de oorzaak voor het inrichten van outdoor school in de negentiende eeuw. Luchtdeeltjes bewegen en dat doen ze buiten meer dan binnen. Buitenlucht ondergaat bijgevolg een constante verversing, waardoor leerlingen buiten minder worden blootgesteld aan ziektekiemen en bijgevolg minder vaak ziek worden (Onze natuur, 2020).

Vrije tijd spenderen kinderen steeds meer zittend binnen. Het is daarom essentieel om de leerlingen op school meer te laten bewegen. Outdoor school stimuleert leerlingen om actiever te zijn dan in een traditioneel klaslokaal (Remmen & Iversen, 2022). Deze extra beweging heeft een positieve invloed op de immuniteit en het uithoudingsvermogen van zowel leerlingen als leerkrachten (Kuo, Barnes, & Jordan, 2019). Bovendien blijkt uit onderzoek dat regelmatige fysieke activiteit ook bijdraagt aan de ontwikkeling van executieve functies, zoals concentratie, zelfdiscipline en emotieregulatie die nodig zijn voor succesvol leren (Diamond, 2013).

Naast fysieke voordelen zijn er duidelijke cognitieve effecten, zoals de ontwikkeling van executieve functies, verbonden aan outdoor school. Tijd doorbrengen in de frisse buitenlucht, in een groene omgeving vermindert stress en bevordert concentratie. Een studie toonde aan dat leerlingen die les kregen in een bos gezondere cortisolwaarden, een indicator voor stress, hadden dan leerlingen die binnen les kregen (Kuo, Barnes, & Jordan, 2019). Daarnaast kunnen leerlingen die tijd spenderen in de natuur en/of in de buurt van dieren hun impulsen en emoties beter beheersen. Ze zijn bijgevolg minder hyperactief en vertonen minder storend gedrag wat de algemene groepssfeer ten goede komt.

De omgeving is rijk in leerkansen die leerkrachten vanuit verschillende invalshoeken kunnen benaderen. Een buitenles kan zo interdisciplinair ingevuld worden in een authentieke context. De link naar de echte wereld en het dagelijks leven verhogen de relevantie voor leerlingen. Daarnaast stimuleert een natuurlijke omgeving de nieuwsgierigheid en creativiteit. Leerlingen zijn bijgevolg meer bereid om actief deel te nemen aan het leerproces. Ze zijn betrokken bij de les en gemotiveerd (Szczepanski, Malmer, Nelson, & Dahlgren, 2006).

Een bijkomend voordeel van outdoor school is de versterking van de verbondenheid met natuur en omgeving (Schroth, 2023). Door herhaaldelijke blootstelling aan en interactie met natuurlijke elementen ontwikkelen leerlingen een sterkere relatie met hun omgeving, wat op zijn beurt duurzaam gedrag bevordert. Dit wordt expliciet benoemd in Scandinavische literatuur waarin outdoor school wordt gezien als een essentieel onderdeel van onderwijs voor duurzame ontwikkeling (Perlinger, 2025). Outdoor school wordt bovendien beschreven als een manier om leerlingen te verbinden met de geschiedenis en cultuur van hun lokale omgeving, wat de authenticiteit van het leerproces verder vergroot (Bentsen, Mygind, & Randrup, 2009).

Outdoor school heeft eveneens een belangrijke invloed op de sociale ontwikkeling. De vrijheid die leerlingen tijdens buitenlessen krijgen, stimuleert samenwerking en onderlinge communicatie. Leerkrachten in opleiding in Finland en Noorwegen rapporteren bovendien dat buitenlessen een sterk collaboratief karakter hebben en dat leerlingen elkaar spontaan ondersteunen tijdens activiteiten (Sjöblom, Eklund, & Fagerlund, 2021). De verhoogde participatie die outdoor school met zich meebrengt, versterkt bovendien het gevoel van eigenaarschap en verantwoordelijkheid bij leerlingen, wat ook hun zelfvertrouwen vergroot.

Deze verschillende voordelen beïnvloeden elkaar wederzijds. Een leerling die zich fysiek goed voelt, ervaart minder stress, kan zich beter concentreren en werkt gemakkelijker samen met anderen. De combinatie van fysieke, cognitieve en sociale effecten leidt uiteindelijk tot een verbeterde leerervaring en betere leerprestaties (Kuo, Barnes, & Jordan, 2019). Outdoor school creëert daarmee een holistische leeromgeving waarin verschillende ontwikkelingsdomeinen elkaar versterken en waarin leerlingen op een natuurlijke manier groeien.